Wstęp
Krajobrazowe Szachy to niekonfrontacyjna gra edukacyjna, która polega na współpracy przy budowie makiety przestrzeni publicznej do spotkań, zabawy i wypoczynku. Gra się parami w ciszy, bez porozumiewania się słowami. Językiem komunikacji między graczami jest język krajobrazu. Szachownicę zastępuje plansza przypominająca plac budowy. Zamiast czarno-białych figur używa się kolorowych i przyjemnych w dotyku elementów w kształcie obiektów kształtujących nasze otoczenie: drzew, krzewów, małej architektury a także budynków, stawów czy pagórków. Są one obecnie produkowane w technologii druku 3D.
Gra nie prowadzi do zero-jedynkowego rozstrzygnięcia typu sukces-porażka. Jej rezultatem jest wizja przyjaznego miejsca ukazana na makiecie, którą można omówić, ocenić, porównać z makietami innych graczy itp.
Jak się gra?
W podstawowej wersji Krajobrazowe Szachy składają się planszy i dwóch jednakowych zestawów pionków-klocków. Gracze siedzą jak w szachach naprzeciwko siebie z planszą pośrodku, ale pionki-klocki ustawiają obok planszy, która musi być pusta. Zadaniem graczy jest wspólne zbudowanie na niej makiety przestrzeni publicznej (najczęściej parku lub otoczenia domu kultury) według następujących zasad:
- Osoba prowadząca grę określa, co gracze będą budować.
- Każdy gracz używa swojego zestawu klocków.
- Ruch gracza polega na umieszczeniu dowolnego klocka w dowolnych miejscu planszy.
- Gracze wykonują ruchy na zmianę.
- Nie można przesuwać klocka raz umieszczonego na planszy.
- Można stawiać klocki jeden na drugim.
- Gra się w ciszy.
- Gra kończy się, gdy jeden z graczy rezygnuje ze swojego ruchu.
Ruchy graczy są rodzajem dialogu, w którym werbalny język komunikacji jest zastąpiony przez “język krajobrazu”, czyli relacje przestrzenne między ustawianymi na planszy obiektami. Zasadom tym towarzyszy milczące założenie, że gracze umieją się nim porozumiewać choćby intuicyjnie. Pełny scenariusz Szachów jako gry edukacyjnej zawiera jednak dwa dodatkowe etapy, uczące tego języka:
- Poznanie zasad kompozycji krajobrazowych – języka krajobrazu.
- Gra w Krajobrazowe Szachy na planszy z wykorzystanie tego języka wg ww. zasad.
- Omówienie rezultatów jego użycia widocznych na makiecie.
